Bielsko-Biała - Portal Bielska-Białej – Bielskobialski.pl
FESTIWAL

Najbardziej rozdzielony przez pandemię festiwal... granicą

Organizatorom pozostało pomachać do siebie znad brzegów granicznej rzeki. Kino na Granicy to największy przegląd filmów z Polski, Czech, Słowacji i Węgier, a zarazem jedyny festiwal, który odbywa się w jednym mieście, ale po dwóch stronach granicy – w polskim i czeskim Cieszynie. Termin imprezy został przesunięty, ale w dniu inauguracji festiwalu organizatorzy postanowili spotkać się mimo wszystko. Połączyli oba brzegi Olzy symboliczną taśmą filmową.

Na dni 1-6 maja zaplanowała była 22. edycja Przeglądu Filmowego Kino na Granicy. Z powodu obostrzeń związanych z pandemią koronawirusa została ona przełożona na 21-26 sierpnia. Mimo tego organizatorzy, Polacy i Czesi, spotkali przy brzegach Olzy, stanowiącej granicę Cieszyna i Czeskiego Cieszyna oraz jednocześnie granicę państw.

1 maja chcieliśmy spotkać się na moście, w maseczkach. I wznieść toast za kolejną edycję, która kiedyś, mamy nadzieję, odbędzie się. Ale stoją tam uzbrojone patrole wojskowe

– mówi Jolanta Dygoś, dyrektorka Przeglądy Filmowego Kino na Granicy.

– A miało być tak pięknie! Pierwszego maja planowaliśmy uroczyste otwarcie 22. Przeglądu Filmowego Kino na Granicy. Ceremonia ta jest dla nas organizatorów, ale także gości i uczestników, nie tylko zaproszeniem na święto kina polsko-czesko-słowackiego, ale przede wszystkim początkiem niezliczonych i radosnych spotkań. Bo Kino na Granicy stawia na ludzi i atmosferę – kontynuuje Dygoś.

– Los w tym roku zadecydował inaczej. Tęsknimy, jak wszyscy, za normalnością, a jej częścią, tu na granicy, jest poczucie wspólnoty mieszkańców jednego organizmu miejskiego, jakie na co dzień tworzyły Cieszyn i Czeski Cieszyn. Od lat nie czuliśmy istnienia granicy. Przechodziliśmy przez mosty bez poczucia przekraczania granicy państwa. Łączą nas bowiem nie tylko więzy rodzinne i przyjacielskie, ekonomia, handel, gastronomia, ale także kultura, wspólne działania, pasje, zainteresowania – zauważa Dygoś.

Nawet gołębiom nie wolno przelecieć granicy...

– Wiele lat trwało, nim udało się na naszym pograniczu przezwyciężyć istniejące stereotypy, uprzedzenia, zaszłości historyczne i zbudować dobre polsko-czeskie relacje. Stworzyć międzykulturowy dialog, sieć kontaktów, a przede wszystkim prawdziwą przyjaźń. Wielką rolę odegrała w tym kultura, to że mogliśmy spotykać się w kinie, teatrze, na koncercie, wystawie i owo życie kulturalne animować. Smutno byłoby, gdybyśmy to utracili. Zamknięcie granic nie powinno naszych starań zniweczyć – zapewniają organizatorzy festiwalu.

– Pomysłu w wypuszczeniem 500 gołębi symbolizujących nadzieję, ale i miłość (1 maja to w Czechach Dzień Zakochanych) nie uda się zrealizować, ponieważ hodowcy gołębi otrzymali zakaz organizowania lotów. Nie możemy granicy przekroczyć my, ani też żadne inne żywe stworzenie – zauważają organizatorzy. Jak zatem w tych warunkach zaznaczyć nieotwarcie Kina na Granicy? Jak podtrzymać łączącą oba Cieszyny więź?

Moja mama ze swoją siostrą spotykały się w stanie wojennym co wtorek o godzinie 12.00 na dwóch przeciwległych brzegach rzeki Olzy

– wspomina Jolanta Dygoś.

– Nam poza kontaktami internetowymi, pozostaje symboliczny happening, spotkanie nad rzeką i wykrzyczenie do siebie słów nadziei, że może będzie dobrze, że może kiedyś się uda – podsumowuje Dygoś.

O festiwalu Kino na Granicy

Kino na Granicy to największy przegląd filmów z Europy Środkowej. Festiwal odbywa się w Cieszynie, śląskim mieście, które od końca I wojny światowej podzielone jest granica na rzece Olzie. Oba brzegi łączy Most Przyjaźni, symbolizując jednocześnie ideę festiwalu, podczas którego prezentowane są środkowoeuropejskie filmy fabularne oraz retrospektywy artystów filmowych. Projekcjom filmowym towarzyszą koncerty, wystawy, dyskusje i spotkania z twórcami oraz warsztaty. Bogaty i oryginalny program Kina na Granicy oraz niepowtarzalny klimat festiwalu zaskarbił serca tysięcy fanów i został doceniony przez środowisko filmowe.

Przegląd Filmowy Kino na Granicy / Kino na Hranici zrodził się w środowisku Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej. Pierwsza edycja w 1999 roku oferowała jedenaście czeskich filmów pokazywanych w jednym kinie. Trzecia edycja przyniosła rozszerzenie artystycznych poszukiwań na kino Słowaków, czwarta pokazy także w Czeskim Cieszynie, a na szóstej pojawiły się filmy polskie i węgierskie – i tak już pozostało. Liczba pokazywanych filmów systematycznie rosła, by w dwunastej edycji w 2010 roku dojść do okrągłej setki. I wtedy rozpoczęła się doceniana przez uczestników przeglądu stabilizacja: 6 dni, co najmniej 4 miejsca projekcji w jednym, choć podwójnym mieście, zawsze ponad 100 filmów, 5 koncertów i mnóstwo wydarzeń towarzyszących. Niezmienna pozostaje też baza: konsekwentnie odkrywana i promowana kultura najbliższych sąsiadów.

Cieszyńskie filmowe święto powstaje od początku dzięki wspólnym działaniom ekip polskiej i czeskiej. Oba zespoły czekają na otwarcie granic i możliwość ponownego spotkania. 22. Przegląd Filmowy Kino na Granicy odbędzie się w dniach 21-26 sierpnia 2020 roku w Cieszynie i Czeskim Cieszynie.